• Pic 1
  • Pic 2
  • Pic 4
  • Pic 5
  • Pic 6
  • Pic 7
gospodarka odpadami

Gospodarka odpadami

Wydział Inwestycji Miejskich
tel. 74 844 93 11 wew. 59

nieruchomosci

Nieruchomości

Wydział Zarządzania Mieniem Gminy
tel. 74 844 93 11 wew. 74

wiadomości

Wiadomości Boguszowskie

Boguszów • Gorce • Kuźnice • Stary Lesieniec

« strona główna

Zabytki

Zabytki wpisane do rejestru:

  • kościół paraf. pw. św. Trójcy, gotycko-barokowy, wzniesiony w 1535 r. i przebudowany w 1723 r.; jednonawowy, na planie krzyża, ze sklepieniem kolebkowym
  • kościół ewangelicki, barokowy, z poł. XVIII w., z późniejszą klasycystyczną wieżą (pocz. XIX w.); jednonawowy, z mansardowym dachem i bogatym wystrojem barokowym; jeden z najcenniejszych zabytków miasta, wzniesiony w stylu chłodnego, protestanckiego baroku pruskiego; nieużytkowany i niezabezpieczony, popada w ruinę (ul. Kasprzaka 13)
  • ratusz, barokowy, z 1731 r., przebudowany w II poł. XIX w. (Pl. Odrodzenia 1)
  • Parafia Kościoła Polskokatolickiego w Boguszowie-Gorcach kościół Polskokatolicki pw. św. Piotra Apostoła, neogotycki, wzniesiony w l. 1900-1904 (ul. Mickiewicza 2)
  • dom kantora, kościół ewangelicki (ul. K. Marksa 2)
  • dom Diakonistek, (ul. Kasprzaka 7)
  • dom cechu gwarków, (ul. Fornalskiej 31)
  • dom mieszkalny, (ul. Fornalskiej 9)
  • dom mieszkalny, (ul. Fornalskiej 37)
  • zabudowa powierzchni szybu Witold, 3 obiekty ? nadszybie, maszynownia, hala kompresorów (Gorce)
  • wieża nadszybowa szybu Józef, Kuźnice.

Inne zabytki:

  • były klasztor Sióstr Elżbietanek, ul. Wł. Jagiełły 4
  • stajnie z częścią mieszkalną, ul. Kolejowa 33
  • była Siedziba Bractwa Strzeleckiego, ul. 1 Maja 55
  • były hotel z salą koncertową, ul. Kolejowa 13
  • dworzec PKP, ul. Dworcowa 6
  • kościół ewangelicki ob. polskokatolicki, ul. Kościuszki (Gorce)
  • dworzec PKP, (Gorce)
  • budynek łaźni szybu Witold (Gorce)
  • hala kompresorów szybu Witold (Gorce)
  • hala maszyny wyciągowej szybu Witold (Gorce)
  • kościół paraf. pw. Niepokalanego Pocz. NMP (Kuźnice)
  • plebania, ul. Żeromskiego 23 (Kuźnice)
  • kaplica mszalna pw. NSPJ i dom mieszkalny, ul. Pstrowskiego 31 (Kuźnice)
  • willa Treutla, ob. Nadleśnictwo Wałbrzych, ul. Miła 2 (Kuźnice)
  • kościół pomocniczy pw. Św. Barbary (Stary Lesieniec)

 

Dom Cechu Gwarków, ul. M. Fornalskiej nr 31                              

Czas powstania: pocz. XIX w.,  ok. 1870 r.,  ok. XIX w., 1925 r.

Styl: wystrój  elewacji neoklasyczny

Przeznaczenie pierwotne:  Dom Cechu Gwarków

Użytkowanie obecne: mieszkania i zakład poligraficzny

Historia budynku:  wzniesiony w pocz.  XIX w.,  przebudowany  ok.1870 r. piętro,  ryzalit płd). W końcu XIX w.  wzniesiono przybudówkę płd. ok. 1920 r. przeprowadzono remont wnętrz i w 1986 remont e1ewacji.

Sytuacja: zlokalizowany w płd pierzei ul. Fornalskiej, w lani zabudowy,  obecnie wolnostojący.  Front od pn.

Dane ogólne: murowany z kamienia i cegły, tynkowany. Założony na rzucie prostokąta
z prostokątnym ryzalitem i prostokątną wydłużona, przybudówka od płd, dwutraktowy,  przybudówka jednotraktowa, dwukondygnacyjny z dwukondygnacyjnym poddaszem częściowo podpiwniczony. Bryła zwarta, dach dwuspadowy, ceramiczny, ustawiony kalenicowo do ulicy. Ryzalit i przybudówka kryte dachami płaskimi, papowymi.

Opis wnętrz:

Piwnica: pod traktem frontowym, przykryta kolebką na łuku półpełnym, z lunetami.

Parter: sień przelotowa w osi budynku sklepiona kolebką z lunetami, na ścianach boazerie, drzwi wewnętrzne ze stolarką z ok. 1870 r., w tylnym trakcie od strony wsch. klatka schodowa. Pozostałe pomieszczenia parteru, łącznie z przybudówką, zajęte przez zakład poligraficzny, część produkcyjna po stronie zach Stropy płaskie.

Klatka schodowa: jednobiegowa,  obudowana,  schody i balustrada drewniane,  z ok.  1920 r. Do piwnicy schody ceglane.

Piętro: korytarz wzdłuż klatki schodowej, po bokach mieszkania, zachowany w obrębie traktów układ amfiladowy,  stropy płaskie. Stolarka drzwi z klatki schodowej  z ok. XIX w. Poddasze: dolna kondygnacja mieszkalna,  górna strych, więźba z k. XIX w.

Elewacje:

Elewacje dwukondygnacyjne, szczyty dwukondygnacyjne. frontowa pięcioosiowa, boczna zach. dwuosiowa, tylna zasłonięta w części zach. przybudówką, widoczna jedna oś okienna, boczna wsch. pierwotnie przysłonięta, ślepa, bez wystroju. Elewacja frontowa i zach.
o jednolitym wystroju neoklasycystycznym. Cokół kamienny, gzyms międzykondygnacyjny, podokienny II kond., gzyms wieńczący tylko na elewacji frontowej. W środkowej osi elewacji  frontowej prosty portal kamienny, nad nim rodzaj tynkowego tympanonu z płaskorzeźbioną książką, nad portalem herb Boguszowa. Stolarka drzwi z k. XIX w. Prostokątne okno parteru w półkolistych tynkowych obramieniach obwiedzionych cienkim wałkiem. W płycinach nadokiennych motywy symboliczne (gryfy, het i postać ludzka). Okno w drugiej osi elewacji frontowej zamurowane. pozostała tylko płaskorzeźba nadokienna. W elewacji frontowej,
w pobliżu naroży, w górnej części parteru tonda płaskorzeźbione z emblematami górniczymi. Stolarka okien z ok. 1870 r.

Elewacje przybudówki zwieńczone okapem. Od płd na II kond. drewniana weranda z k. XIX wieku.

Materiały archiwalne:

[  SAP-B  ]     1884 -1925    / Furstensteinstrasse 31 /

Wnioski  konserwatorskie:

Wewnątrz ochronie podlega układ komunikacyjny ze sklepioną sienią i klatką schodową oraz układ korytarzowy piętra. Należy zmienić funkcję parteru na ogólnie dostępną. Należy odtworzyć wraz z opaską zamurowane okno w elewacji frontowej, zlikwidować przybudówkę produkcyjną i sanitariat zniekształcające bryłę od płd.

Detale do zachowania: portal wejściowy, balustrada schodów sto  tarka drzwi zewnętrznych
i wewnętrznych,  stolarka okien.

 

Kamienica ul. M. Fornalskiej  9               

Czas powstania:   XVI II/XIX w.,   1894 r. .   ok.   1870 r. styl:  neorenesansowy wystrój  elewacji

Przeznaczenie pierwotne: kamienica mieszczańska.

Użytkowanie obecne: sklepy i mieszkania.

Historia budynku: Wzniesiony na    przełomie    XVIII    i    XIX    w., W 1893 r.  nadbudowa dwóch pięter i zmiana wystroju elewacji. Elewacje i wnętrza remontowane ok.  1970 r.  -    związane    z    tym częściowe zniszczenie detalu.

Sytuacja: Usytuowany w zabudowie zwartej w pn pierzei ul. For­nalskiej, oddzielony wąskimi miedzuchami od budynków sąsied­nich. Front od płd.

Dane ogólne:  Murowany z kamienia i  cegły,  tynkowany. Założony na planie zbliżonym do kwadratu,  dwutraktowy,    czterokondygnanacyjny z. półpiętrem strychowym,  niepodpiwmczony.  Bryła zwar­ta, dach płaski,  papowy.

Opis wnętrz:

Parter: podzielony przelotową sienią na 2 równe części. Sień sklepiona o przęsłami czasz na gurtach. W sieni 3 proste obra­mienia kamienne drzwi (2 zamurowane), nowy otwór wykuty pod gurtem. Pozostałe pomieszczenia parteru sklepione kolebka z lunetami - z przełomu XVIII  i  XIX w.

Klatka schodowa: w trakcie tylnym po wsch. stronie sieni. Trzybiegowa, z pełną duszą z półkoliście zamkniętym prześwitem na wysokości parteru i II kona. Dusza zakończona parapetem na wysokości IV kond. Podłucze schodów na sklepieniu odcinkowym. Stopnie do III kond. drewniane, z III na IV kamienne, dalej na strych drewniane. Balustrada drewniana toczona, od 111 kond. w górę .

Piętra: wtórnie podzielone na mieszkania zachowały czytelny układ traktów.  Stropy płaskie. Na  II kond. stolarka drzwi z k.  XIX w.  Więźba z ok. 1870 r.

Elewacje:

Elewacja frontowa pięcioosiowa. czterokondygnacyjna. Miski co­kół kamienny częściowo otynkowany. Podzielona gzymsami na kon­dygnacje: między parterem i II kond. oraz II i .111 kond. gzyms na wysokości stropów, ponadto na wszystkich kond., łącznie ze strychową, gzymsy podokienne. Okap dachu spoczywa na ozdobnych końcówkach krokwi. W środkowej osi parteru k1asycystyczny por­tal w tynku.- na dwóch toskańskich pilastrach wsparte klasyczne belkowanie. Otwór drzwiowy zamknięty półkoliście. Wejście do sklepu po stronie wsch. w prostym obramieniu w tynku. Okna wyższych kondygnacji w profilowanych obramieniach z k1asycyzu-lącymi nadokiennikami: na II i IV kond. gzymsy, na III trój­kątne tympanony. Stolarka z ok. 1870 r. i lat późniejszych. w większości dekorowana.  Gruby tynk.

Elewacja tylna pięcioosiowa, asymetryczna. W parterze w osi środkowej  prosty portal kamienny zamknięty półkoliście. Opaski okien w parterze kamienne bes profilu. Stolarka III i IV kond. ozdobna z ok. 1870 r.

Elewacja a boczna wsch. jednoosiowa, Jedno okno na II kond. w profilowanym obramieniu z prostym nadokiennikiem z ok. 1870 | Gruby tynk.

Materiały archiwalne:

[  SAP-B  ]     1880 - 1894    / Fürstensteinstrasse 9  /

Wnioski  konserwatorskie:

Ochronie konserwatorskiej  podlega wystrój  elewacji  frontowej portalem i  zachowanymi    elementami    dekoracji.    Należy    usunąć gruby tynk i uzupełnić zniszczone elementy wystroju    (obramowania okien IV kond.).

Budynek posiada bardzo ciekawe sklepione    wnętrza    parteru. Powinny być wykorzystane w całości na cele usługowe,  przy czym należy usunąć wtórne ścianki dzielące sklepienia oraz    zamurować otwór drzwiowy pod gurtem  w sieni.

Detale do zachowania: stolarka okien, obramienia kamienne i sieni i w parterze w elewacji tylnej, portal frontowy, balustrada schodów,  stolarka drzwi  do mieszkań na  II kond.

 

Dom mieszkalny, ul. M. Fornalskiej nr 37                           

Czas powstania: 1790 r., 1874 r., 1887 r.

Styl: neoklasycyzm,  przebudowa neorenesansowa

Przeznaczenie pierwotne: dom mieszkalny

Użytkowanie obecne: mieszkania, biura, wytwórnia wędlin

Historia budynku: wzniesiony w 1790 r., według daty w  portalu, przebudowany wg proj. G. Schuberta w 1874 r. i w 1887 wg proj. G. Modlera. Drobne przebudowy wnętrz w 1905 i 1932 r.. w 1973 r. remont dachu, po 1978 r. przebudowa wnętrz.

Sytuacja: wolnostojący, w głębi działki położonej po płd. stronie ul. Fornalskiej, w narożu z dojazdem do zakładu przemysłowego. Działka pierwotnie od frontu zagospodarowana na podjazd. Front od pn.

Dane ogólne: murowany z cegły, tynkowany.  Założony na planie prostokąta, dwuipółtraktowy, dwukondygnacyjny, z poddaszem użytkowym, podpiwniczony. Bryła zwarta z pozornym ryzalitem pn, dach dwuspadowy, ceramiczny. Ryzalit    trzykondygnacyjn, zwieńczony szczytem,  przykrytym dachem dwuspadowym.

Opis  wnętrz:

Piwnica: sklepione kolebkami o przekroju koszowym.

Parter: przez środek budynku biegnie szeroka sień przelotowa po jej zach. stronie, w tylnym trakcie zlokalizowana jest klatka schodowa. W trakcie środkowym znajduje się korytarz. Sklepienia kolebkowe z lunetami, tylny trakt sieni nakryty płaskimi czaszami na gurtach,
w pomieszczeniu płd-zach. stropy płaskie.

Klatka schodowa: jednobiegowa, dwustronnie obudowana, przykryta kolebką o przekroju odcinkowym, na podeście II kond. sklepienie krzyżowe, stopnie drewniane. Schody na poddasze jednobiegowe, z dodatkowymi trzema stopniami drugiego biegu, balustrada drewniana toczona z k. XIX w. Schody do piwnicy jednobiegowe, kamienne.

Piętro: powtarza zasadniczy układ parteru: nad sienią, w tylnym trakcie duży hol, wzdłuż budynku korytarz, z którego wejścia do pomieszczeń mieszkalnych, uzyskanych przez wtórne podziały sufity płaskie z fasetami. W korytarzu, po stronie wsch. zachował się fragment kamiennego prostego obramienia o nieznanym przeznaczeniu.

Poddasze: w całości wykorzystane na mieszkania,  z  licznymi nowymi  podziałami. Strych w drugiej  kond. dachu dostępny po stromych jednobiegowych schodach    znajdujących    się    w  części wsch. korytarza na poddaszu. Więźba z k. XIX w.

Elewacje:

Elewacje dwukondygnacyjne, pseudoryzalit trzykondygnacyjny szczyty w elewacjach bocznych dwukondygnacyjne.  Elewacja frontowa dziewięcioosiowa, symetryczna, tylna   dziewięcioosiowa wsch. pięcioosiowa,  zach.  czteroosiowa.  Cokół z płyt piaskow­cowych,  dookoła budynku,  płaski gzyms międzykondygnacyjny klasyczny gzyms wieńczący tylko na frontowej i tylnej e1ewecji. W elewacji frontowej  trzy środkowe osie w pozornym ryzalicie,  szczyt obwiedziony gzymsem. Okna w prostych, kamiennych i tynkowych obramieniach.
W II kond. elewacji frontowej obramienia uszakowe z neorenesansowymi gzymsowymi nadokiennikami ok. 1870 r., w pseudoryzalicie w III kond.  gzymsowe nadokienniki. 
W elewacji frontowej w środkowej  osi parteru portal - półkoliście zamknięta wnęka,  nad nią gzymsowe nadproże, wysunięte na konsolkach. Pod gzymsem na  płycinie  data MDCCXC i feston na płycinie.  Otwór drzwiowy prosty, wtórny. W elewacji tylnej, w środkowej osi półkoliście zamknięty, prosty, kamienny portal, w nim mniejszy, wtórny, prostokątny otwór drzwiowi. W dachu elewacji frontowej i tylnej  tynkowane lukarny przykryte dwuspadowymi daszkami.

Materiały archiwalne:

[  SAP  ]     1860 - 1938    / FUrsensteistrasse 37 /

[  SAP-B ]   1864 - 1937    / FUrsensteistrasse 37 /

Projekt adaptacji na jadłodajnię,  St. Śmieszek, 1978 r., Arch.  WKZ Wałbrzych,  nr 18

Bibliografia:

1.  Prace konserwatorskie  ....  1969-73,  s.13

Wnioski  konserwatorskie:

Budynek należy do najcenniejszych zabytków budownictwa mieszkalnego w Boguszowie.
Z uwagi na walory architektoniczne wnętrz należy zmienić funkcję na bardziej  reprezentacyjną i ogólnie dostępną. Ochronie podlega układ wnętrz parteru i  II kond. oraz  klatka schodowa. Ścianki działowe należy usunąć, można pozostawić

Dziś jest: Piątek 26 maja 2017, imieniny: Filipa i Pauliny

Unia Europejska Fundusze Rodzina 500+ Fundusze Europejskie Gminny Portal Mapowy Komunikacja Miejska Góra Dzikowiec Galeria Dzikowca Góra Dzikowiec Oferta Inwestycujna
CKKWitold
Informacja dla niedosłyszącyhc BIP eBOI Galeria fotografii

data Kalendarz imprez

  Maj 2017 >>
Pn Wt Śr Cz Pt So Ni
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31        
Ziemia Wałbrzyska OSiR MBPCK Profilaktyka uzależnień
Pomarańczarnia
Informacja turystyczna Informacja turystyczna 6 kroków elektroniczny samorząd